روز جهانی قهوه هر سال ۱ اکتبر است و در سال ۱۴۰۵ با پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵، برابر با ۱ اکتبر ۲۰۲۶، مصادف می‌شود. این روز با عنوان انگلیسی “International Coffee Day” شناخته می‌شود و فرصتی است برای توجه به قهوه از جنبه‌های مختلف؛ از فرهنگ و تنوع آن گرفته تا زندگی کشاورزان و زنجیره تولید و تجارت قهوه. در این مطلب قصد داریم همه چیز را درباره این مناسبت بررسی کنیم؛ از تاریخچه و دلیل انتخاب ۱ اکتبر گرفته تا تفاوت آن با روزهای ملی قهوه و روز جهانی قهوه ترک. با ما همراه باشید.

‏1.‏ روز جهانی قهوه در یک نگاه

اگر بخواهیم اطلاعات اصلی را خیلی سریع مرور کنیم، مهم‌ترین نکات این‌ها هستند:

• تاریخ جهانی: ۱ اکتبر
• تاریخ در سال ۱۴۰۵: پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵
• تاریخ میلادی در سال ۱۴۰۵: ۱ اکتبر ۲۰۲۶
• نام انگلیسی: International Coffee Day
• نهاد مرتبط: International Coffee Organization (ICO)
• وضعیت فعلی: از سال ۲۰۲۶، ۱ اکتبر در سطح سازمان ملل نیز به‌عنوان International Coffee Day به رسمیت شناخته شده است.

‏2.‏ این مناسبت دقیقاً چه روزی است؟

این روز هر سال در ۱ اکتبر برگزار می‌شود. این تاریخ برای ایجاد یک مناسبت مشترک جهانی میان کشورهای فعال در صنعت قهوه انتخاب شد. طبق اطلاعات رسمی ICO، کشورهای عضو این سازمان در مارس ۲۰۱۴ توافق کردند که یک روز جهانی مشترک برای قهوه در اول اکتبر برگزار شود. نخستین
“International Coffee Day” نیز در ۱ اکتبر ۲۰۱۵ همزمان با رویدادهای مرتبط با قهوه در نمایشگاه “Milano Expo” برگزار شد.

در ایران هم همین تاریخ مبنا قرار می‌گیرد؛ یعنی در سال ۱۴۰۵، این مناسبت در ۹ مهر برگزار می‌شود. در مقابل، در برخی کشورها تاریخ‌های دیگری برای مناسبت‌های ملی قهوه وجود دارد؛ برای مثال در ایالات متحده ۲۹ سپتامبر به‌عنوان “National Coffee Day” شناخته می‌شود.

‏‏ روز جهانی قهوه ۱۴۰۵ به تاریخ ایران

در سال ۱۴۰۵، این مناسبت در تقویم ایران برابر با پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵ است؛ یعنی همان ۱ اکتبر ۲۰۲۶ در تقویم میلادی.

‏آیا ایران روز ملی جداگانه‌ای برای قهوه دارد؟

در بررسی منابع رسمی در دسترس برای این مقاله، منبع رسمی و قابل اتکایی که یک روز ملی قهوه ایران را با تاریخ مشخص و مستقل از “International Coffee Day” تعیین کرده باشد، پیدا نشد. به همین دلیل در ایران هم همان ۱ اکتبر به‌عنوان تاریخ این مناسبت در نظر گرفته می‌شود.

‏5.‏ چرا ۱ اکتبر انتخاب شد؟

انتخاب اول اکتبر در واقع نتیجه تلاش برای ایجاد یک مناسبت مشترک میان کشورهای مختلف فعال در صنعت قهوه بود. پیش از آن، کشورهای مختلف مناسبت‌هایی با عنوان‌هایی مانند “National Coffee Day” یا
“Coffee Day” داشتند، اما تاریخ یکسانی برای همه کشورها وجود نداشت. برای مثال، در ایالات متحده ۲۹ سپتامبر به‌عنوان National Coffee Day شناخته می‌شود، در حالی که تاریخ مناسبت جهانی ۱ اکتبر است. اعضای ICO در سال ۲۰۱۴ تصمیم گرفتند این پراکندگی را با ایجاد یک مناسبت مشترک جهانی کمتر کنند.

‏نقش سازمان بین‌المللی قهوه (ICO)

International Coffee Organization (ICO) یکی از مهم‌ترین نهادهای بین‌المللی مرتبط با صنعت قهوه است. اعضای این سازمان در مارس ۲۰۱۴ توافق کردند که ۱ اکتبر روز جهانی قهوه باشد و برای نخستین مراسم رسمی در سال ۲۰۱۵ برنامه‌ریزی کردند.

در سال‌های بعد، این مناسبت به فرصتی برای برجسته کردن موضوعاتی مانند تنوع قهوه، کیفیت، فرهنگ و شرایط زندگی میلیون‌ها نفر از افرادی تبدیل شد که در زنجیره تولید آن فعالیت دارند.

از سال ۲۰۲۶، سازمان ملل نیز با تصویب قطعنامه 80/248، ۱ اکتبر را به‌عنوان International Coffee Day در سطح سازمان ملل به رسمیت شناخته است. این قطعنامه بر اهمیت اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی قهوه و همچنین نقش آن در معیشت جوامع تولیدکننده تأکید دارد.

‏اولین مراسم رسمی چه زمانی برگزار شد؟

اولین International Coffee Day رسمی در ۱ اکتبر ۲۰۱۵ برگزار شد. این مراسم با نشست شورای بین‌المللی قهوه و Global Coffee Forum در شهر میلان ایتالیا و همزمان با 2015 Milano Expo همراه بود. ICO در اسناد خود این رویداد را نخستین روز رسمی جهانی قهوه معرفی کرده است.

روند شکل‌گیری این مناسبت را می‌توان به‌صورت ساده این‌طور خلاصه کرد:

• ۲۰۱۴: توافق اعضای ICO برای ایجاد یک روز جهانی مشترک
• ۲۰۱۵: برگزاری نخستین International Coffee Day در ۱ اکتبر
• ۲۰۲۶: به‌رسمیت‌شناخته‌شدن ۱ اکتبر به‌عنوان “International Coffee Day” توسط مجمع عمومی سازمان ملل

‏3. روز جهانی قهوه‏ ۲۹ سپتامبر است یا ۱ اکتبر؟

این یکی از پرتکرارترین ابهام‌ها درباره تاریخ این مناسبت است. پاسخ این است که برای “International Coffee Day”، تاریخ رسمی ۱ اکتبر است. در عین حال، ۲۹ سپتامبر نیز در برخی کشورها به‌عنوان “National Coffee Day” شناخته می‌شود.

برای نمونه، انجمن ملی قهوه آمریکا (National Coffee Association) در مطالب خود از ۲۹ سپتامبر به‌عنوان “National Coffee Day” در ایالات متحده یاد کرده است. بنابراین ۲۹ سپتامبر و ۱ اکتبر را نباید یک مناسبت واحد دانست.

حتی در اسناد تاریخی “ICO” نیز پیش از تصمیم نهایی، تاریخ‌هایی مانند ۲۹ سپتامبر و ۳۰ سپتامبر در میان گزینه‌های مورد بررسی قرار گرفته بودند؛ اما در نهایت اول اکتبر انتخاب شد.

تفاوت National Coffee Day و International Coffee Day

در جدول زیر می‌توانید تفاوت این روزها را به ساده‌ترین شکل ممکن ببینید.

مناسبت	تاریخ	توضیح
International Coffee Day	۱ اکتبر	مناسبت جهانی قهوه
National Coffee Day	بسته به کشور	روز ملی قهوه در برخی کشورها
World Turkish Coffee Day	۵ دسامبر	مناسبت مرتبط با فرهنگ قهوه ترک

‏4. روز جهانی قهوه به انگلیسی چیست؟

برای اشاره به این مناسبت در زبان انگلیسی، اصطلاح اصلی International Coffee Day است. بسته به نوع محتوا، عبارت‌های زیر هم استفاده می‌شوند:

• International Coffee Day: نام اصلی و رسمی این مناسبت
• World Coffee Day: اصطلاحی رایج و قابل استفاده در محتوای عمومی
• Coffee Day: شکل کوتاه‌تر و غیررسمی‌تر
• International Coffee Day 2026: برای اشاره به مناسبت در سال ۲۰۲۶
• #InternationalCoffeeDay و #WorldCoffeeDay: هشتگ‌های رایج در شبکه‌های اجتماعی

‏5.‏ داستان شکل‌گیری این مناسبت

داستان این مناسبت بیشتر از آنکه به تاریخچه خود نوشیدنی قهوه مربوط باشد، به تلاش صنعت قهوه برای ایجاد یک مناسبت مشترک برمی‌گردد. کشورهای مختلف پیش از سال ۲۰۱۴ مناسبت‌هایی مرتبط با قهوه داشتند، اما تاریخ این مناسبت‌ها یکسان نبود. اعضای International Coffee Organization در مارس ۲۰۱۴ توافق کردند که یک روز واحد برای جشن گرفتن قهوه در سراسر جهان ایجاد کنند.

اولین اجرای رسمی این تصمیم در اول اکتبر ۲۰۱۵ انجام شد. این رویداد در میلان و همزمان با برنامه‌های مرتبط با صنعت قهوه برگزار شد. در ادامه، International Coffee Day به یک مناسبت جهانی برای صحبت درباره فرهنگ قهوه، تولیدکنندگان، صنعت، کیفیت و آینده این محصول تبدیل شد.

‏6.‏ چرا این روز اهمیت دارد؟

این مناسبت فقط بهانه‌ای برای نوشیدن یک فنجان قهوه نیست. قهوه برای میلیون‌ها نفر در سراسر جهان بخشی از زندگی و منبع درآمد است و زنجیره آن از مزرعه تا فنجان، افراد و کسب‌وکارهای زیادی را درگیر می‌کند. به همین دلیل می‌توان چند جنبه مهم آن را این‌طور دید:

1. توجه به تولیدکنندگان: قیمت، شرایط آب‌وهوایی، هزینه تولید، تجارت و دسترسی به بازار می‌توانند روی زندگی تولیدکنندگان تأثیر بگذارند.
2. فرهنگ و تنوع قهوه: تفاوت در خاستگاه دانه، فرآوری، رست و روش دم‌آوری می‌تواند تجربه‌ای متفاوت در فنجان ایجاد کند.
3. ارتباط کافه‌ها و قهوه‌دوستان: کافه‌ها می‌توانند از این فرصت برای معرفی یک Origin جدید، برگزاری Coffee Tasting یا یک ورکشاپ کوتاه استفاده کنند.

‏7.‏ چطور این روز را جشن می‌گیرند؟

نحوه برگزاری این روز در کشورهای مختلف یکسان نیست. از کمپین‌های آموزشی و رویدادهای تخصصی گرفته تا برنامه‌های کافه‌ها و فعالیت‌های مرتبط با تولیدکنندگان، شکل‌های مختلفی برای مشارکت وجود دارد.

ICO نیز از ابتدا این مناسبت را به‌عنوان رویدادی برای مشارکت گسترده علاقه‌مندان، انجمن‌های قهوه و فعالان صنعت معرفی کرده است. در عمل، یک برنامه ساده می‌تواند شامل معرفی یک دانه جدید، آموزش یک روش دم‌آوری، تست چند نوع قهوه یا صحبت درباره داستان تولید آن باشد.

اگر می‌خواهید این مناسبت را در خانه، کافه یا محیط کار جشن بگیرید، لازم نیست برنامه پیچیده‌ای داشته باشید. چند ایده ساده:

1. امتحان کردن یک قهوه جدید
2. برگزاری Coffee Tasting
3. تخفیف یا منوی ویژه کافه
4. آشنایی با داستان دانه قهوه
5. هدیه دادن قهوه

‏8.‏ چند حقیقت جالب درباره قهوه

• قهوه فقط یک نوشیدنی نیست؛ زنجیره‌ای گسترده از کشاورزی، فرآوری، تجارت، رست، کافه‌داری و مصرف را دربرمی‌گیرد.
• پیش از ایجاد International Coffee Day، کشورهای مختلف مناسبت‌های ملی قهوه خود را در تاریخ‌های متفاوت برگزار می‌کردند.
• نخستین International Coffee Day رسمی در سال ۲۰۱۵ برگزار شد.
• ۲۹ سپتامبر و ۱ اکتبر دو مناسبت یکسان نیستند؛ ۲۹ سپتامبر در برخی کشورها، از جمله ایالات متحده، به National Coffee Day اختصاص دارد، در حالی که تاریخ مناسبت جهانی ۱ اکتبر است.
• قهوه ترک نیز مناسبت مستقل خود را دارد و World Turkish Coffee Day در ۵ دسامبر برگزار می‌شود.

‏9.‏ روز جهانی قهوه ترک چه روزی است؟

روز جهانی قهوه ترک در ۵ دسامبر برگزار می‌شود. این مناسبت با International Coffee Day که در اول اکتبر برگزار می‌شود تفاوت دارد. قهوه ترک به دلیل روش خاص تهیه و جایگاه آن در فرهنگ و سنت ترکیه، یک مناسبت مستقل پیدا کرده است.

دولت ترکیه نیز ۵ دسامبر را به‌عنوان World Turkish Coffee Day معرفی می‌کند و به ثبت فرهنگ و سنت قهوه ترک در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو در سال ۲۰۱۳ اشاره دارد.

پس اگر بخواهیم این دو تاریخ را خیلی خلاصه از هم جدا کنیم:

• ۱ اکتبر: International Coffee Day؛ مناسبت جهانی قهوه
• ۵ دسامبر: World Turkish Coffee Day؛ مرتبط با فرهنگ و سنت قهوه ترک

تفاوت روز قهوه ترک با روز جهانی قهوه

تفاوت این دو مناسبت را می‌توان در یک جدول خلاصه کرد:

مناسبت	تاریخ	توضیح
روز جهانی قهوه	۱ اکتبر	International Coffee Day؛ مناسبت جهانی قهوه
روز جهانی قهوه ترک	۵ دسامبر	World Turkish Coffee Day؛ مرتبط با فرهنگ و سنت قهوه ترک

‏10.‏ جمع‌بندی؛ این مناسبت چه تاریخی است؟

روز جهانی قهوه هر سال در ۱ اکتبر برگزار می‌شود و در سال ۱۴۰۵ برابر با پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵ (۱ اکتبر ۲۰۲۶) است. این مناسبت در سال ۲۰۱۴ با توافق اعضای International Coffee Organization شکل گرفت و نخستین مراسم رسمی آن در سال ۲۰۱۵ برگزار شد.

۲۹ سپتامبر که در برخی کشورها با عنوان National Coffee Day شناخته می‌شود، با تاریخ رسمی این مناسبت تفاوت دارد. همچنین World Turkish Coffee Day مناسبتی جداگانه است که در ۵ دسامبر برگزار می‌شود. در مجموع، این روز فرصتی برای توجه بیشتر به تاریخچه قهوه، فرهنگ و تنوع آن و زنجیره تولید از دانه تا فنجان است.